Necromanteion van de Acheron

In de Griekse mythologie was de Acheron een rivier van de onderwereld, de rivier van het verdriet waarover Charon de zielen van de doden overzette. Bij Mesopotamos stroomde hij in het Acherusische Meer en kwam hij samen met de Kokytos ("weeklacht"). Antieke schrijvers situeerden hier een orakel van de doden, waar levenden de zielen van hun voorouders konden oproepen. In Homerus' Odyssee is dit de poort die Odysseus gebruikte om de Hades te bezoeken. Herodotus vertelt hoe Periander, de tiran van Korinthe, boodschappers hierheen stuurde om zijn overleden vrouw Melissa te ondervragen.

In 1958 wees archeoloog Sotirios Dakaris de heuvel van Agios Ioannis boven de rivier aan als het Necromanteion. Hij groef er in 1958–1964 en 1976–1977. Het bewaarde gebouw dateert van eind 4e of begin 3e eeuw v.Chr. en werd in 167 v.Chr. door de Romeinen in brand gestoken. De massieve veelhoekige muren omsluiten een doolhof van gangen en kamers. Onder de centrale zaal ligt een in de rots uitgehakte crypte, overdekt met vijftien stenen bogen. Uit akoestisch onderzoek van de Aristoteles Universiteit van Thessaloniki bleek dat geluid in deze ondergrondse ruimte nauwelijks weerkaatst. In de 18e eeuw werd er bovenop een klooster van Johannes de Doper gebouwd, waarvan de kerk nog staat.

Over deze identificatie wordt nu gediscussieerd. Veel onderzoekers denken dat het gebouw een grote versterkte boerderij uit de Hellenistische tijd was. Er werden bronzen onderdelen van minstens zeven katapulten gevonden, die Dakaris had geïnterpreteerd als delen van een kraan om verschijningen in scène te zetten. Op de nabije heuvel Xylokastro liggen de muren van het antieke Efyra (Kichyros), de enige bevestigde Myceense akropolis in Epirus.